Ngày 15/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 283/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 10/9/2026, đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về lao động, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động, đồng thời xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, công bằng và phát triển bền vững
Đối với tỉnh An Giang, nơi các khu công nghiệp và khu kinh tế cửa khẩu đang từng bước trở thành điểm đến của nhiều nhà đầu tư trong và ngoài nước, việc thực hiện nghiêm các quy định của Nghị định không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là nền tảng để nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư và xây dựng hình ảnh doanh nghiệp phát triển có trách nhiệm.
* Nhiều hành vi vi phạm bị xử lý nghiêm
Nghị định số 283/2026/NĐ-CP quy định hai hình thức xử phạt chính là cảnh cáo và phạt tiền; đồng thời, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm, người vi phạm còn có thể bị áp dụng các hình thức xử phạt bổ sung như tịch thu tang vật, tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề, đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc trục xuất người lao động nước ngoài theo quy định.
Đáng chú ý, mức phạt tiền quy định trong Nghị định áp dụng đối với cá nhân; trường hợp tổ chức có cùng hành vi vi phạm thì mức phạt bằng 02 lần mức phạt đối với cá nhân, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
* Vi phạm về việc làm có thể bị phạt đến 70 triệu đồng
Đối với lĩnh vực việc làm, Nghị định quy định nhiều hành vi vi phạm với mức xử phạt tăng dần theo tính chất, mức độ.
Trong đó:
+ Phạt từ 5 đến 10 triệu đồng đối với hành vi phân biệt đối xử trong việc làm không xuất phát từ yêu cầu đặc thù của công việc.
+ Phạt từ 20 đến 40 triệu đồng đối với hành vi khai thác, chia sẻ hoặc sử dụng trái phép dữ liệu trong cơ sở dữ liệu lao động.
+ Phạt từ 45 đến 60 triệu đồng đối với hành vi hoạt động dịch vụ việc làm khi không đủ điều kiện theo quy định.
+ Phạt từ 50 đến 70 triệu đồng đối với các hành vi gian lận hồ sơ, lợi dụng hoạt động dịch vụ việc làm hoặc mua bán, chiếm đoạt trái phép dữ liệu người lao động.
* Tăng mức xử phạt đối với vi phạm trong tuyển dụng và quản lý lao động
Nghị định cũng bổ sung nhiều chế tài đối với các hành vi thường gặp trong quá trình tuyển dụng và sử dụng lao động. Cụ thể:
+ Phạt từ 1 đến 3 triệu đồng đối với hành vi không khai trình việc sử dụng lao động; thu tiền của người lao động khi tuyển dụng; không lập sổ quản lý lao động theo quy định.
+ Phạt từ 5 đến 10 triệu đồng đối với hành vi phân biệt đối xử trong lao động; sử dụng lao động chưa đáp ứng điều kiện về chứng chỉ kỹ năng nghề; không báo cáo tình hình biến động lao động.
+ Phạt từ 50 đến 75 triệu đồng đối với hành vi lôi kéo, dụ dỗ, quảng cáo gian dối nhằm lừa gạt người lao động hoặc phục vụ mục đích bóc lột, cưỡng bức lao động.
* Chậm đóng, trốn đóng bảo hiểm xã hội bị xử lý nghiêm
Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định là tăng cường chế tài đối với hành vi vi phạm nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Đối với hành vi chậm đóng bảo hiểm xã hội, doanh nghiệp có thể bị:
+ Cảnh cáo nếu số tiền vi phạm dưới 400.000 đồng;
+ Phạt từ 5 đến 75 triệu đồng đối với hành vi không đăng ký hoặc đăng ký không đầy đủ số lao động thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội;
+ Phạt từ 12% đến 15% tổng số tiền chậm đóng, tối đa 75 triệu đồng, đồng thời buộc nộp khoản lãi 0,03%/ngày trên số tiền chậm đóng.
+ Đối với hành vi trốn đóng bảo hiểm xã hội, mức xử phạt từ 6 đến 75 triệu đồng hoặc 18% đến 20% tổng số tiền trốn đóng, tối đa 75 triệu đồng, kèm theo nghĩa vụ nộp khoản lãi phát sinh theo quy định.
* Doanh nghiệp cần chủ động rà soát trước khi Nghị định có hiệu lực
Để bảo đảm tuân thủ quy định của pháp luật và hạn chế các rủi ro phát sinh, Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh An Giang khuyến nghị các doanh nghiệp đang hoạt động trong các khu công nghiệp, khu kinh tế cửa khẩu chủ động:
+ Rà soát hồ sơ lao động, hợp đồng lao động và sổ quản lý lao động;
+ Thực hiện đầy đủ việc khai trình, báo cáo tình hình sử dụng lao động;
+ Tham gia và đóng bảo hiểm xã hội đúng đối tượng, đúng thời hạn;
+ Không thu phí tuyển dụng, không phân biệt đối xử trong lao động;
+ Tăng cường tự kiểm tra việc chấp hành pháp luật lao động và bảo hiểm xã hội trước khi Nghị định có hiệu lực từ ngày 10/9/2026.
Việc chấp hành nghiêm các quy định của Nghị định số 283/2026/NĐ-CP không chỉ giúp doanh nghiệp phòng ngừa vi phạm, giảm thiểu rủi ro pháp lý mà còn góp phần xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, quan hệ lao động hài hòa, ổn định và phát triển bền vững tại các khu công nghiệp, khu kinh tế tỉnh An Giang./.
La Chí Khôn
